کشورهای با بیشترین و کمترین نرخ باروری

هر سال حدود ۱۳۲ میلیون نوزاد در جهان به دنیا می‌آید و این تولدها میان کشورها یکسان پخش نشده‌اند. در نیجر یک زن به‌طور متوسط حدود ۶٫۱ فرزند می‌آورد و در کره جنوبی حدود ۰٫۷. در این مقاله ده کشور با بیشترین و ده کشور با کمترین باروری را از میان ۷۰ کشور سایت بررسی می‌کنیم و توضیح می‌دهیم چرا باروری کم می‌شود و این موضوع توزیع تولدها در جهان را چگونه تغییر می‌دهد. اعداد مقادیر تقریبی‌اند و از چشم‌انداز جمعیت جهان ۲۰۲۴ سازمان ملل و داده‌های بانک جهانی گرفته شده‌اند.

نرخ باروری چه چیزی را نشان می‌دهد؟

نرخ باروری نشان می‌دهد اگر یک زن در سراسر سال‌های باروری‌اش نرخ‌های تولد گروه‌های سنی امروز را حفظ کند، به‌طور متوسط چند فرزند خواهد داشت. برای اینکه جمعیت بدون مهاجرت خودش را جایگزین کند این عدد باید حدود ۲٫۱ باشد. جایی که مرگ در کودکی بالاست این آستانه کمی بیشتر است و جایی که مرگ کودکان بسیار کم است به ۲٫۱ نزدیک. میانگین جهانی امروز حدود ۲٫۳ است، یعنی کمی بالای آستانه. اما درون این میانگین دو دنیای بسیار متفاوت هست.

۱۰ کشور با بیشترین فرزند به‌ازای هر زن

جمهوری دموکراتیک کنگو، نیجر، سومالی و چاد هر کدام حدود ۶٫۱ دارند و صدر فهرست‌اند. مالی (حدود ۵٫۷)، نیجریه (حدود ۵٫۱) و آنگولا (حدود ۵٫۰) پشت سرشان هستند. بورکینافاسو، موزامبیک و تانزانیا با حدود ۴٫۶ برابرند. از این میان تانزانیا و موزامبیک که تولد سالانه بیشتری دارند در جدول آمده‌اند و بورکینافاسو با همان مقدار درست بیرون فهرست مانده است. تقریباً تمام فهرست از کشورهای جنوب صحرای آفریقاست و تنها استثنا افغانستان است.

۱۰ کشور با کمترین فرزند به‌ازای هر زن

انتهای فهرست را شرق آسیا و جنوب اروپا پر کرده‌اند. کره جنوبی (حدود ۰٫۷) یکی از پایین‌ترین مقادیر جهان را دارد و هنگ‌کنگ (حدود ۰٫۸) و تایوان (حدود ۰٫۹) همراهش هستند. اوکراین و چین حدود ۱٫۰، اسپانیا حدود ۱٫۱ و ژاپن، لهستان، تایلند و ایتالیا حدود ۱٫۲ دارند. در این کشورها باروری نصف سطح جایگزینی یا کمتر است.

چرا باروری کم می‌شود؟

یک دلیل واحد وجود ندارد، چند تغییر به‌هم‌پیوسته هست. وقتی کودکان کمتری می‌میرند، خانواده‌ها می‌توانند با فرزند کمتر کنار بیایند، چون خطر از دست دادن کم می‌شود. مدرسه رفتن دختران سن ازدواج و سن اولین زایمان را بالا می‌برد. شهرنشینی هزینه بزرگ کردن فرزند را زیاد می‌کند: کودک دیگر نیروی کار مزرعه نیست و به هزینه مسکن، تحصیل و مراقبت تبدیل می‌شود. دسترسی به خدمات تنظیم خانواده هم مستقیم بر تعداد تولدها اثر می‌گذارد.

در شرق آسیا این تغییر بسیار سریع رخ داد. در کره جنوبی باروری در دهه ۱۹۶۰ حدود شش فرزند به‌ازای هر زن بود و در چند دهه به زیر ۱ رسید. ساعت‌های طولانی کار، هزینه بالای مسکن و تحصیل و ازدواج دیرهنگام از عواملی است که اغلب ذکر می‌شود. در چین علاوه بر سیاست تنظیم خانواده که از ۱۹۸۰ اجرا شد، شهرنشینی و بالا رفتن تحصیلات هم سهم دارند.

باروری پایین و تولد زیاد می‌توانند هم‌زمان باشند

کشوری با نرخ باروری پایین هم می‌تواند میزبان تعداد زیادی نوزاد باشد، چون وقتی جمعیت بزرگ است تعداد زنان در سن باروری هم بزرگ است. هند بهترین نمونه است: با وجود حدود ۲٫۰ فرزند به‌ازای هر زن، سالانه حدود ۲۳ میلیون نوزاد در آن به دنیا می‌آید، یعنی حدود ۱۷ درصد تولدهای جهان. در چین با باروری حدود ۱٫۰ باز هم سالانه حدود ۹ میلیون نوزاد به دنیا می‌آید.

توزیع تولدها در جهان

در ده کشور با بیشترین باروری سالانه حدود ۲۲ میلیون نوزاد به دنیا می‌آید. این تقریباً برابر تعداد تولد در هند به‌تنهایی است، حدود ۱۷ درصد تولدهای جهان. در این کشورها درآمد سرانه پایین و مرگ کودکان بالاست. نیجریه (حدود ۷٫۷ میلیون تولد) پرجمعیت‌ترین کشور این گروه است. این بیش از ده برابر حدود ۰٫۷ میلیون تولد در ژاپن است.

در ده کشور با کمترین باروری سالانه حدود ۱۲ میلیون نوزاد به دنیا می‌آید که حدود ۹ درصد تولدهای جهان است. اگر چین را از این گروه کنار بگذاری، نه کشور باقی‌مانده روی هم حدود ۳ میلیون دارند، یعنی حدود ۲ درصد تولدهای جهان. در این کشورها جمعیت پیر می‌شود، تعداد شاغلان کم می‌شود و بار مراقبت از سالمندان بیشتر.

طبق پیش‌بینی سازمان ملل، در دهه‌های پیش رو سهم آفریقا از تولدهای جهان بالا می‌رود و سهم آسیا پایین می‌آید. برای همین اگر امروز دوباره به دنیا می‌آمدی، احتمال اینکه در آفریقا متولد شوی از نسل‌های گذشته بیشتر بود.

ایران کجا ایستاده است؟

در ایران به‌ازای هر زن حدود ۱٫۷ فرزند هست و سالانه حدود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ نوزاد به دنیا می‌آید. این پایین‌تر از سطح جایگزینی یعنی ۲٫۱ است. امید به زندگی حدود ۷۷ سال است. برای جزئیات می‌توانی صفحه ایران را ببینی.

اگر می‌خواهی کشور تولد خودت را ببینی، می‌توانی در بازی تاس بیندازی.